Bitcoin kẹt giữa 63.000 và 68.500 USD: Dòng tiền tổ chức đã biến mất, ai đang gánh thị trường?
Đánh giá
|
Lý Thảo
|
30 ngày qua, khối lượng giao dịch giao ngay Bitcoin trên các sàn tập trung chỉ đạt 62,4% so với trung bình cả năm. Coinbase premium index – thước đo phản ánh chênh lệch giá Bitcoin giữa Coinbase và Binance – đã âm liên tiếp hơn 60 ngày. ETF Bitcoin giao ngay của BlackRock, mã IBIT, vừa chứng kiến dòng tiền đảo chiều ròng rút. Tin trước, kiếm sau – nhưng lúc này, dữ liệu không có một tin nóng nào để săn. Chỉ có một vùng giá kẹt cứng: 63.000 – 68.500 USD.
Bitcoin đang đứng giữa đôi bờ vực. Nếu giá không thể vượt 68.500 – chi phí cơ sở trung bình của nhóm nắm giữ ngắn hạn – thì phe bán vẫn chưa cần hoảng loạn. Nhưng nếu mất 63.000, nhóm nhà đầu tư mua trong sáu tháng gần nhất có thể bắt đầu cắt lỗ. Khi đó, không chỉ là một nhịp điều chỉnh. Nó có thể là một chuỗi phản ứng dây chuyền.
Bối cảnh hiện tại không giống bất kỳ giai đoạn tích lũy nào trước đây.
Sau khi Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ phê duyệt các quỹ ETF Bitcoin giao ngay, câu chuyện lớn nhất của chu kỳ này không còn là FOMO của nhà đầu tư lẻ. Đó là dòng vốn tổ chức. Các quỹ như IBIT của BlackRock, FBTC của Fidelity được kỳ vọng sẽ liên tục hút tiền từ các tài khoản hưu trí, các quỹ tương hỗ, và các tổ chức tài chính truyền thống. Thị trường đã định giá một thế giới nơi người mua là những cỗ máy lớn, không bao giờ nghỉ, không bao giờ nhìn giá.
Thực tế đang khác hơn nhiều.
Tuần gần nhất, dòng tiền vào ròng tất cả các quỹ ETF Bitcoin giao ngay chỉ đạt 33,9 triệu USD. Con số này nằm trong một tuần có ba ngày liên tiếp dương, nhưng quá nhỏ để tạo nên bất kỳ tác động gì lên giá. Nói thẳng ra, 33,9 triệu USD là gần như không tồn tại đối với một thị trường có vốn hóa hơn 1.000 tỷ USD. Tệ hơn, hai ngày cuối tuần – thứ Năm và thứ Sáu – các quỹ ghi nhận dòng rút ròng tổng cộng 465,2 triệu USD. IBIT nằm trong nhóm bị rút.
Không chỉ dừng ở con số 465 triệu USD rút ròng. Điều quan trọng là tốc độ rút ròng diễn ra trong hai ngày cuối tuần – thời điểm thanh khoản tại Mỹ thường mỏng nhất. Khi một dòng tiền lớn rút ra vào lúc chiều sâu sổ lệnh thấp, nó có thể tạo ra một đợt giảm giá nhanh, quét sạch các lệnh mua dưới 63.000 USD trước khi có phản ứng.
Nếu chỉ nhìn vào một ngày, đó có thể là một nhịp điều chỉnh kỹ thuật. Nhưng khi đặt cùng bối cảnh Coinbase premium index âm hơn 60 ngày và khối lượng giao ngay sụt giảm, bức tranh sẽ rõ ràng hơn: các tổ chức đang đứng ngoài cuộc chơi.
Họ không bán tháo. Họ không mua vào. Họ đang chờ.
Điều này đặt toàn bộ thị trường vào một thế cực kỳ khó chịu. Bởi vì nếu không có dòng tiền tổ chức, ai là người hấp thụ nguồn cung? Nhà đầu tư lẻ hiện tại đã quá sợ hãi sau các chu kỳ trước. Các quỹ đầu cơ lại đang đứng ngoài vì lãi suất thực tế cao. Và những người nắm giữ dài hạn không thể mua mãi bằng dòng tiền của chính họ.
Điều khiến tôi thực sự lo lắng không chỉ là một con số ETF. Đó là sự biến mất của những tay chơi tạo ra biến động – các quỹ arbitrage, market maker, quỹ đầu cơ rủi ro cao. Họ chính là người cung cấp thanh khoản cho thị trường ở cả hai chiều mua và bán. Khi họ rút lui, độ sâu sổ lệnh trở nên mỏng hơn, và mỗi lệnh giao dịch lớn lại có tác động giá nhiều hơn. Điều này lý giải tại sao mỗi khi giá chạm vào vùng hỗ trợ, nó thường xuyên bị xuyên thủng trong vài giờ rồi quay lại.
Hãy nói về kỹ thuật một chút.
Chỉ số quan trọng nhất mà tôi theo dõi trong hệ thống tín hiệu của mình là chi phí cơ sở của nhóm nắm giữ ngắn hạn, thường gọi là STH cost basis. Chỉ số này đo mức giá trung bình mà tất cả những đồng Bitcoin được di chuyển trong vòng 155 ngày trở lại đây đã được mua vào. Hiện nó đang ổn định quanh 68.500 USD.
Hãy để tôi nói rõ điều này có nghĩa là gì.
Giá giao ngay đang loanh quanh 66.000 – 67.000 USD. Nếu bạn là người mua Bitcoin trong sáu tháng qua, rất có thể bạn đang đứng ở mức hòa vốn, thậm chí thua lỗ. Khi giá tiến về vùng chi phí cơ sở của bạn, bạn có hai lựa chọn: nắm giữ và hy vọng, hoặc cắt lỗ và rời khỏi bàn chơi. Lịch sử cho thấy, trong các thị trường thiếu dòng tiền mới, lựa chọn thứ hai thường thắng.
Tôi đã xây dựng một bot theo dõi STH realized price và tỷ lệ MVRV của nhóm ngắn hạn từ năm 2023. Khi MVRV xuống dưới 1.0, tức là nhà đầu tư ngắn hạn đang chịu lỗ, thị trường thường có xu hướng điều chỉnh mạnh. Hiện tại, mức này chỉ cách giá giao ngay khoảng 1-2%. Nếu giá bật tăng lên 69.000, rủi ro sẽ giảm đáng kể. Nhưng nếu giá giảm thêm 3-4%, chúng ta sẽ bước vào vùng nguy hiểm.
Tôi đã từng ngồi hàng giờ trên TradingView vào mùa đông 2018, nhìn đường giá xuyên thủng các vùng hỗ trợ tưởng chừng không thể phá vỡ. Không có dòng tiền thông minh mua đáy. Không có ETF hấp thụ. Chỉ có các lệnh cắt lỗ nối tiếp nhau. Bài học đó đến nay vẫn còn nguyên giá trị.
Quay lại hiện tại. Không chỉ giá giao ngay đang yếu, thị trường phái sinh cũng đang rất im ắng.
Hợp đồng tương lai Bitcoin trên sàn CME – nơi các tổ chức lớn tham gia – đã giảm xuống dưới 6 tỷ USD. Đây là mức thấp đáng chú ý sau giai đoạn các quỹ ETF ra đời đẩy khối lượng giao dịch lên cao. Thị trường quyền chọn chạm mức thấp nhất kể từ tháng 9/2023. Độ biến động ngụ ý giảm, phí funding trung lập, và không có một vị thế đầu cơ lớn nào dám mạo hiểm.
Diễn biến này khiến tôi nhớ đến giai đoạn cuối năm 2023, trước khi giá bứt phá lên 40.000 USD. Nhưng tôi không nghĩ lần này giống như vậy. Vì một lý do đơn giản: năm ngoái, thị trường có dòng tiền kỳ vọng ETF. Bây giờ, ETF đã hiện hữu, nhưng dòng tiền lại đang yếu. Có một khác biệt cốt lõi giữa kỳ vọng và hiện thực.
Sự im ắng của phái sinh còn phản ánh một vấn đề nghiêm trọng hơn: không có lực lượng bắt đáy chủ động. Khi giá giảm, các vị thế long bị thanh lý có thể kéo giá đi xa hơn, vì không có một bên bán khống nào sẵn sàng hấp thụ để kiếm lời từ việc mua lại. Nói cách khác, thị trường đang thiếu bộ đệm. Sự sụt giảm dưới vùng hỗ trợ có thể nhanh và sâu hơn nhiều người dự đoán.
Coinbase premium index là một trong những chỉ báo tôi tin cậy nhất khi theo dõi hành vi tổ chức ở Mỹ.
Nếu chỉ số này dương, giá Bitcoin trên Coinbase cao hơn trên Binance. Điều đó thường cho thấy các nhà đầu tư Mỹ – thường là tổ chức, quỹ đầu tư, market maker – đang chấp nhận trả nhiều tiền hơn để mua. Nếu chỉ số này âm, giống như hơn 60 ngày qua, lực mua của họ đang vắng mặt. Trong bối cảnh ETF chiếm vai trò trung tâm, đây là một tín hiệu cảnh báo sớm: dòng tiền trực tiếp từ các sàn giao dịch cũng đang đi xuống.
Khối lượng giao dịch giao ngay trong 30 ngày chỉ đạt 62,4% mức trung bình năm. Ở các thị trường thanh khoản mỏng như crypto, đây là thời gian chết nguy hiểm. Một tin tức bất ngờ có thể đẩy giá đi hàng nghìn USD chỉ trong vài phút, bởi không có đủ lệnh chờ phía dưới. Nếu bạn đang giao dịch với đòn bẩy lớn trong giai đoạn này, tôi khuyên bạn nên kiểm tra lại danh mục của mình. DeFi không tha cho ai chậm tay – thị trường Bitcoin cũng vậy.
Bây giờ hãy nói về vĩ mô, bởi vì đó là người cầm lái thực sự.
Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm sau khi điều chỉnh theo lạm phát – hay còn gọi là lợi suất thực – đang ở mức 2,43%. Đây là một con số rất cao đối với một kỷ nguyên lãi suất thấp từng kéo dài hơn một thập kỷ. Khi bạn có thể kiếm được 2,43% mỗi năm từ trái phiếu chính phủ an toàn, việc nắm giữ một tài sản không mang lãi suất như Bitcoin trở nên tốn kém hơn rất nhiều. Dòng tiền lớn sẽ ưu tiên chảy vào trái phiếu trước khi xem xét đến các tài sản rủi ro như crypto.
FOMC – cuộc họp chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ – đang đến gần. Thị trường hiện đang định giá xác suất khoảng một phần ba rằng ngân hàng trung ương sẽ quyết định tăng lãi suất thêm 25 điểm cơ bản. Một phần ba không phải là xác suất thấp. Và nếu điều đó xảy ra, các tài sản rủi ro toàn cầu sẽ chịu một cú sốc thắt chặt bất ngờ. Bitcoin, vốn không có dòng tiền nội tại, sẽ nằm trong nhóm bị ảnh hưởng nặng nhất.
Chưa kể đến giá dầu diesel. Sự gia tăng gần đây của giá dầu diesel đang làm tăng chi phí vận chuyển và sản xuất. Điều này có thể khiến lạm phát không giảm nhanh như các ngân hàng trung ương hy vọng. Nói cách khác, chúng ta có thể phải đối mặt với một môi trường lạm phát dai dẳng + lãi suất cao kéo dài. Đối với Bitcoin, đó là một câu chuyện xấu trong trung hạn.
Nhắc lại lần nữa: lạm phát Mỹ các tháng gần đây không hạ nhiệt như kỳ vọng. Nếu áp lực giá cả lan tỏa sang các lĩnh vực khác, Fed có thể buộc phải giữ lãi suất ở mức cao lâu hơn, thậm chí tăng thêm. Khi lợi suất thực tăng, thì vàng – tài sản đối trọng của Bitcoin – cũng đang trong xu hướng giảm. Điều đó cho thấy không chỉ riêng crypto, toàn bộ tài sản không sinh lời đang chịu áp lực.
Kết hợp lại, tất cả các tín hiệu đang nghiêng về một phía: sự thận trọng.
Nhưng điều đó không có nghĩa là không có cơ hội.
Trong một thị trường đi ngang, có ba kịch bản tôi thường đặt lên bàn:
Kịch bản một: Giá bảo vệ thành công vùng 63.000 – 65.000 USD. Nếu Bitcoin đáy quanh đây mà không phá vỡ, và dòng tiền ETF quay trở lại với giá trị lớn, thị trường có thể tích lũy thêm một thời gian rồi bứt phá lên trên 68.500 USD. Trong kịch bản này, vùng 63.000 sẽ trở thành một đáy đáng tin cậy.
Kịch bản hai: Giá phá vỡ 63.000 USD. Lúc này, chi phí cơ sở của nhóm nắm giữ ngắn hạn sẽ thấp hơn giá thị trường, tạo ra một vùng kháng cự động ngay trên đầu phe mua. Các lệnh dừng lỗ và thanh lý sẽ kéo giá xuống nhanh chóng, có thể tìm đến vùng 58.000 – 60.000 USD trước khi có bất kỳ lực mua thật sự nào xuất hiện.
Kịch bản ba: Không kịch bản nào xảy ra. Thị trường tiếp tục dao động trong biên độ hẹp, khiến các nhà giao dịch ngắn hạn kiệt sức và rời bỏ. Đây là giai đoạn nguy hiểm nhất vì nó tạo ra sự chủ quan. Nhiều người sẽ bắt đầu nghĩ rằng thị trường đã ổn định – và đó chính là lúc bất ngờ đến.
Theo kinh nghiệm cá nhân của tôi, kịch bản thứ ba thường kết thúc bằng một cú sốc. Năm 2022, tôi mất 3.000 USD khi giữ UST trong Anchor Protocol vì nghĩ rằng lãi suất 20% là một cơ hội trời cho. Tôi không kiểm tra thanh khoản. Tôi không nhìn vào sự phụ thuộc vào dòng tiền mới của mô hình. Khi Luna sụp đổ, tôi học được một điều vô cùng đắt giá: nếu một hệ thống phụ thuộc vào tăng trưởng vô hạn, nó sẽ sụp đổ vào đúng lúc dòng tiền ngừng tăng.
Bây giờ, hãy nhìn vào sự phụ thuộc của thị trường Bitcoin vào dòng tiền ETF. Nếu quỹ ETF ngừng mua, điều gì sẽ thay thế?
Có một số nhà phân tích cho rằng mùa hè là mùa giao dịch ảm đạm tự nhiên, và mọi thứ sẽ tốt lên vào tháng 9. Tôi không đồng ý. Sự biến động thấp hiện tại không phải do mặt trời. Nó do chi phí vốn tăng và chính sách tiền tệ không rõ ràng. Nếu không có thay đổi gì về lãi suất, ngay cả tháng 9 cũng không thể cứu được thị trường. Trái lại, nếu Fed phát tín hiệu ngừng tăng lãi suất, mùa hè này có thể chứng kiến một đợt tăng tốc bất ngờ – bởi vì đa số đã rời khỏi sàn đấu.
Một góc nhìn phản trực giác khác: sự vắng mặt của đầu cơ không có nghĩa là thị trường an toàn.
Khi các quỹ hedge fund rút khỏi thị trường quyền chọn, biến động ngụ ý thấp, và các nhà giao dịch lớn không tham gia, thì giá sẽ có xu hướng bị kéo theo các lệnh nhỏ dễ dàng hơn. Một lệnh bán 200 BTC trên một sàn thanh khoản mỏng có thể đẩy giá xuống nhiều hơn bạn nghĩ. Điều này tạo ra những cú cập bến sai lệch: giá có thể giảm sâu để quét thanh khoản rồi mới quay đầu.
Mức 63.000 USD đang được quá nhiều người theo dõi. Trong một thị trường thanh khoản mỏng, những vùng được đông đảo nhận biết thường bị quét thanh khoản trước khi trở thành đáy thật sự. Tôi đã chứng kiến điều này nhiều lần: giá phá vỡ một hỗ trợ mạnh, khiến đa số nhà giao dịch bán tháo và các lệnh short bị bắt, sau đó giá đảo chiều tăng vọt trong vòng 24 giờ. Điều đó không có nghĩa là chúng ta không nên tôn trọng mức 63.000. Nó có nghĩa là nếu bạn đặt lệnh dừng lỗ ngay dưới 63.000, rất có thể bạn sẽ bị quét trước khi mức đó được bảo vệ. Hãy đặt lệnh một cách thông minh hơn.
Đừng nhìn vào sự đi ngang của giá để kết luận rằng thị trường đang yên ắng. Trái tim của thị trường vẫn đang đập. Chỉ là máu đang chảy chậm lại.
Về mặt kỹ thuật, tôi đang theo dõi ba tín hiệu để xác định phe nào đang kiểm soát.
Tín hiệu ETF: Nếu IBIT và các quỹ khác ngừng rút ròng và chuyển sang mua ròng trong 3-5 ngày liên tiếp, đó là tín hiệu các tổ chức quay trở lại. Mục tiêu tiếp theo sẽ là vùng 68.500 – 70.000 USD. Ngược lại, nếu dòng tiền tiếp tục rút thêm, nguy cơ phá vỡ 63.000 tăng lên rõ rệt.
Coinbase premium: Nếu chỉ số này chuyển dương trong ít nhất ba ngày, điều đó có nghĩa là nhà đầu tư Mỹ đang quay lại mua chủ động. Đây là tín hiệu sớm nhất tôi từng sử dụng trong các hệ thống giao dịch của mình. Nó đã báo đúng đỉnh và đáy nhiều lần từ năm 2019 đến nay.
Khối lượng giao ngay: Khối lượng 62,4% so với trung bình năm là quá thấp. Tôi sẽ đợi cho đến khi con số này vượt 80% và giá đồng thời xác nhận hướng đi. Nếu khối lượng tăng trong một nhịp giảm, có thể là áp lực bán thực sự. Nếu khối lượng tăng trong một nhịp tăng, đó là dấu hiệu người mua mới đã xuất hiện.
Hệ thống bot của tôi ở Paris hiện đang thực hiện một chiến lược khá đơn giản: đợi xác nhận từ hai trong ba tín hiệu trên trước khi mở vị thế. Không đoán đỉnh, không bắt đáy. Chỉ tham gia khi cuộc chơi đã rõ ràng. Trong một thị trường như thế này, việc chờ đợi không phải là yếu đuối. Nó là một lựa chọn chiến lược.
Tôi nhớ lại tháng 5/2021, khi Bitcoin chạm đáy sau một đợt thanh lý khủng khiếp. Mọi người đều hét lên mua đáy. Tôi đứng ngoài suốt ba ngày. Đến ngày thứ tư, khối lượng giao dịch tăng vọt, Coinbase premium chuyển dương, và tôi mới vào lệnh. Giá đi tiếp 30% trong hai tuần. Không cần phải là người mua đầu tiên. Chỉ cần là người mua đúng lúc.
Điều đó dẫn tôi đến một câu hỏi cuối bài: Liệu phe bán đã thực sự kiệt sức, hay phe mua vẫn đang đứng ngoài chờ một cú hích vĩ mô rõ ràng hơn?
Nếu bạn hỏi tôi lúc này, tôi sẽ nghiêng về vế sau. Nhưng thị trường rất giỏi trong việc biến những người tự tin nhất thành kẻ ngốc. Vì vậy, tôi không để cảm xúc dẫn đường. Tôi để dữ liệu và thanh khoản tự lên tiếng.
DeFi không tha cho ai chậm tay. Nhưng ở giai đoạn này, kẻ nôn nóng mua vào trước khi có tín hiệu xác nhận cũng dễ bị bỏ lại phía sau. Hãy chọn một bên. Nhưng đừng chọn bên đang đứng giữa hai làn đạn.